Hadisler
- 1. hadisAmeller niyetlere göredir. Bir kimse için ancak niyet ettiği şey vardır. Kimin hicreti, Allah’a (celle…Mü’minlerin emiri Ömer bin Hattab’tan (radiyallahu anh) rivayet olunur ki o (radiyallahu anh) şöyle der: Resulullah’ı (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle söylerken duydum: “Ameller niyetlere göredir. Bir kimse için ancak niyet ettiği şey vardır. Kimin hicreti, Allah’a (celle celaluhu) ve Resulü’ne (sallallahu aleyhi ve sellem) ise onun hicreti, Allah’a ve Resulü’nedir. Elde edeceği bir dünyalık veya nikahlayacağı bir kadından dolayı hicret edenin hicreti ise, hicretine sebep olan şeyedir.” (Buhari, Müslim, Ebu Davud, Tirmizi, İbn Mace, Nesai, Darakutni, İbn Hıbban ve Beyhak)
- 2. hadisYa Muhammed! (sallallahu aleyhi ve sellem) Bana İslam’ın ne demek olduğunu söyle? Resulullah (sallallahu…Ömer’den (radiyallahu anh) şöyle rivayet edilmiştir: Biz bir gün Resulullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) yanında otururken, birden, elbisesi bembeyaz, saçları simsiyah bir adam çıkageldi. Üzerinde yolculuk yaptığını gösteren herhangi bir belirti olmadığı gibi aramızda da onu tanıyan birisi yoktu. Adam, Peygamber’in (sallallahu aleyhi ve sellem) yanına kadar gelip oturdu; dizlerini onun dizlerine dayadı; ellerini dizlerinin üzerine koydu ve şöyle dedi: - Ya Muhammed! (sallallahu aleyhi ve sellem) Bana İslam’ın ne demek olduğunu söyle? Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) şu cevabı verdi: - İslam, Allah’tan başka ilah olmadığına, Muhammed’in de Allah’ın Resulü olduğuna şehadet etmen, namaz kılman, zekât vermen, Ramazan orucunu tutman ve gücün yeterse haccetmendir. Adam, doğru söyledin, dedi. Biz onun, hem sormasına hem de tasdik etmesine şaşırdık. Adam sonra: - Şimdi de bana imanın ne demek olduğunu söyle, dedi. Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem): Allah’a, meleklerine, kitaplarına, peygamberlerine, ahiret gününe, kadere, hayır ve şerrin O’ndan olduğuna inanmandır, buyurdu. Adam yine: - Doğru söyledin, dedi. Arkasından: -Bana ihsanı anlat, dedi. Rasululah (sallallahu aleyhi ve sellem): - İhsan, görüyormuş gibi Allah’a ibadet etmendir. Her ne kadar sen onu görmüyorsan da o, muhakkak seni görmektedir, cevabını verdi. Adam: - Bana, kıyametin ne zaman kopacağını söyle, dedi. Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem): -Sorulan, (bu konuda) sorandan daha bilgili değildir (senin gibi ben de bilmiyorum), dedi. O: - Öyleyse bana kıyametin alametlerinden söz et, dedi. Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem): - Cariyenin hanımefendisini doğurması ve yalınayak, çıplak, fakir deve çobanlarını yaptırdıkları binalarla boy ölçüşürken görmendir, dedi. Hz. Ömer (radiyallahu anh) sözüne şöyle devam etti: Daha sonra adam çıkıp gitti. Bir süre hayretler içinde kaldım. Sonra Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem): Ömer! Soru soran kimdi, biliyor musun? dedi. Ben de: - Allah ve Resulü daha iyi bilir, dedim. Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem): - O Cebrail’di. Size dininizi öğretmeye gelmişti, buyurdu.” (Müslim, Tirmizi, Ebu Davud ve Nesai)
- 3. hadisİslam dini beş temel esas üzerine bina edilmiştir: Allah’tan (celle celaluhu) başka ilah olmadığına ve…Ebu Abdurrahman Abdullah bin Ömer’den (radiyallahu anh), o, şöyle der: Resulullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurduğunu duydum: İslam dini beş temel esas üzerine bina edilmiştir: Allah’tan (celle celaluhu) başka ilah olmadığına ve Muhammed’in Allah’ın (celle celaluhu) Resulü olduğuna şehadet etmek, namaz kılmak, zekât vermek, Kâbe’yi tavaf etmek (hacca gitmek), Ramazan orucunu tutmak.” (Buhari, Müslim, Tirmizi, Nesai ve Ahmed b. Hanbel)
- 4. hadisHer birinizin yaratılışı, anasının karnında şöyle olur: Kırk gün nutfe olarak kalır. İkinci kırk günde alaka…Ebu Abdurrahman Abdullah bin Mes’ud’dan (radiyallahu anh): - Doğru olan ve doğruluğu Allah tarafından tasdik edilen Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) bize şöyle anlattı: - Her birinizin yaratılışı, anasının karnında şöyle olur: Kırk gün nutfe olarak kalır. İkinci kırk günde alaka (kan pıhtısı) halini alır. Üçüncü kırk günde et parçası haline gelir. Bunlardan sonra, görevli melek gönderilir ve o, bu et parçasına ruh üfler. Ona dört kelimeyi; rızkını, ecelini, amelini, şaki mi (fena hareketli, bahtsız) yoksa said (iyi hareketli, bahtlı) mi olacağını yazması emredilir. Kendinden başka ilah olmayan Allah’a yemin ederim ki, sizden biri cennetliklerin amelini işler, o kadar ki cennetle kendi arasında bir arşınlık mesafe kalır. Ancak hakkındaki yazı (kader) üstün gelir, (dönüp) cehennemliklerin amelini işlemeye başlar ve sonunda cehenneme girer. Yine sizden birisi, cehennemliklerin amelini yapa yapa, cehennemle kendisi arasında bir arşın mesafe kalacak hale gelir. Fakat hakkındaki yazı ona üstün gelir, cennetliklerin amellerini işlemeye başlar ve sonunda cennete girer. (Buhari, Müslim, Ebu Davud, Tirmizi ve İbni Mace)
- 5. hadisKim bizim bu dinimizde bulunmayan bir şey ortaya çıkarırsa, o merduttur (geri çevrilmiştir)Mü’minlerin annesi, ümmü Abdillah Aişe’den (radiyallahu anh): Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu: “Kim bizim bu dinimizde bulunmayan bir şey ortaya çıkarırsa, o merduttur (geri çevrilmiştir).”1 Müslim’e ait bir rivayette şöyle buyrulmaktadır: “Kim bu dinimize uygun olmayan bir amel yaparsa, o ameli merduttur, kabul olunmaz.”2 1 Buhari ve Müslim 2 Buhari, Müslim, Ebu Davud ve İbn Mace
- 6. hadisHelal olan bellidir, haram da bellidir. İkisi arasında helale de harama da benzeyen ve insanların çoğunun…Ebu Abdillah bin en-Nu’man bin Beşir ‘den(radiyallahu anh), Resulullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle dediğini duydum: “Helal olan bellidir, haram da bellidir. İkisi arasında helale de harama da benzeyen ve insanların çoğunun hükmünü bilmediği şeyler vardır. Kim bu şüpheli olanlardan sakınırsa dinini ve namusunu korumuş olur. Kim de şüphelilere dalarsa sonunda harama dalar. (Bunun durumu) Koruluğun etrafında sürüsünü otlatan çoban gibidir ki koruluğa dalması pek uzak değildir. Dikkat edin! Her sultanın bir koruluğu vardır. Allah’ın (celle celaluhu) koruluğu ise haram kıldıklarıdır. Dikkat edin! Vücutta bir et parçası vardır ki o iyi olduğunda, vücudun tamamı iyi olur. O bozulduğu zaman vücudun tamamı bozulur. Haberiniz olsun! O kalptir.” (Buhari, Müslim, Ebu Davud, Tirmizi, Nesai ve İbn Mace)
- 7. hadisAllah için, kitabı hakkında, Peygamber’i hakkında, Müslümanların idarecileri hakkında ve diğer Müslümanlar…Ebu Rukayye Temim bin Evs ed-Dari’den (radiyallahu anh): “Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem): “Din nasihattir.” buyurdu. Biz de: “Kimin için dedik.” O (sallallahu aleyhi ve sellem) “Allah için, kitabı hakkında, Peygamber’i hakkında, Müslümanların idarecileri hakkında ve diğer Müslümanlar hakkında nasihattir.” cevabını verdi. (Müslim, Ebu Davud ve Nesai)
- 8. hadisLa ilahe illallah, Muhammedun ResulullahAbdullah bin Ömer’ den (radiyallahu anh): Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu: “La ilahe illallah, Muhammedun Resulullah” demelerini sağlayıncaya, namaz kılıncaya ve zekat verinceye kadar insanlarla savaşmakla emrolundum. Bunu yaparlarsa, İslam'ın hakkı olan hükümler dışında, kanlarını ve mallarını benden korumuş olurlar. (İç) hesapları ise Allah’a aittir.” (Buhari ve Müslim)
- 9. hadisSizi men ettiğim şeylerden sakının. Emrettiklerimi de gücünüzün yettiği oranda yerine getirin. Şüphesiz…Ebu Hureyre Abdurrahman bin Sahr (radiyallahu anh)'dan: “Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem)'ın şöyle buyurduğunu duydum: “Sizi men ettiğim şeylerden sakının. Emrettiklerimi de gücünüzün yettiği oranda yerine getirin. Şüphesiz sizden öncekileri, çok soru sormaları ve peygamberlerine muhalefet etmeleri mahvetmiştir.” (Buhari ve Müslim)
- 10. hadisEy peygamberler! Tertemiz, helal olanlardan yiyin ve salih amel işleyinEbu Hureyre’nin (radiyallahu anh) rivayet ettiğine göre, Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu: “Allah (celle celaluhu) temizdir, ancak temiz olanı kabul eder. Allah (celle celaluhu) peygamberlere neyi emrettiyse, Mü’minlere de onu emretmiş ve: “ Ey peygamberler! Tertemiz, helal olanlardan yiyin ve salih amel işleyin. ”1, “ Ey iman edenler! Size verdiğimiz rızıkların tertemiz ve helal olanlardan yiyin. ”2 Sonra Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem), hac için uzun uzadıya yolculuk yapan, saçları dağınık, toz toprak içinde kalan bir adamı anlatarak şöyle buyurdu: “Bu adam ellerini semaya kaldırıp: Ya Rabbi! Ya Rabbi! diye yalvarır. Hâlbuki o adamın yediği haramdır. Vücudu haram gıdalarla beslenmiştir. Bunun duası nasıl kabul edilir?”3 1. Mu'minun, 51. 2. Bakara, 172. 3. Müslim ve Tirmizi
- 11. hadisSana şüpheli geleni bırakıp şüpheli olmayanı alResulullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) torunu ve gül kokulusu Ebu Muhammed, Hasan b. Ali (radiyallahu anh) şu hadisi rivayet etmiştir: “Sana şüpheli geleni bırakıp şüpheli olmayanı al.”1 (Tirmizi, Nesai, İmam Ahmed, Şeyh Ahmed Şakir, senedi sahihtir, demiştir)
- 12. hadisKendisini ilgilendirmeyen şeyleri terk etmesi, kişinin dini’nin güzelliğindendirEbu Hureyre’nin (radiyallahu anh) rivayet ettiğine göre, Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu: “Kendisini ilgilendirmeyen şeyleri terk etmesi, kişinin dini’nin güzelliğindendir.” (Tirmizi, İbn Mace, Ez-Zerkani Muvatt’a şerhinde isnadı hasen hatta sahih, demiştir.)
- 13. hadisSizden birisi, kendisi için arzu ettiğini, kardeşi için de arzu etmedikçe hakkıyla iman etmiş olamazResulullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) hizmetçisi Ebu Hamza Enes bin Malik (radiyallahu anh) şunu rivayet etti: Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyırdu: “Sizden birisi, kendisi için arzu ettiğini, kardeşi için de arzu etmedikçe hakkıyla iman etmiş olamaz.” (Buhârî, Îmân 7, Müslim, Îmân 71, Riyazus salihin H. no= 1829 ayrıca Nesai, Tirmizi ve İbn Mace)
- 14. hadisAllah’tan başka ilah olmadığına, benim Allah’ın Resulü olduğuma şahitlik eden Müslüman’ın kanı, ancak şu üç…Abdullah bin Mes’ud’un (radiyallahu anh) rivayetine göre, Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu: “Allah’tan başka ilah olmadığına, benim Allah’ın Resulü olduğuma şahitlik eden Müslüman’ın kanı, ancak şu üç kişiden biri olduğunda helal olur: Zina eden evli, kasten adam öldüren ve İslam cemaatinden ayrılarak dininden dönen.” (Buhari, Müslim, Ebu Davud)
- 15. hadisAllah’a (celle celaluhu) ve ahiret gününe inanan, ya hayırlı söz söylesin ya da sussun. Allah’a (celle…Ebu Hureyre’den (radiyallahu anh) rivayet edildiğine göre, Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu: “Allah’a (celle celaluhu) ve ahiret gününe inanan, ya hayırlı söz söylesin ya da sussun. Allah’a (celle celaluhu) ve ahiret gününe inanan, komşusuna ikram etsin. Allah (celle celaluhu)'a ve ahiret gününe inanan misafirine ikram etsin.” (Buhari ve Müslim)
- 16. hadisBana tavsiyede bulun, dedi. Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem): - Öfkelenme diye cevabını verdi. Adam…Ebu Hureyre’nin (radiyallahu anh) rivayet ettiğine göre, bir adam Resulullah’a (sallallahu aleyhi ve sellem): - Bana tavsiyede bulun, dedi. Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem): - Öfkelenme diye cevabını verdi. Adam bu isteğini birkaç defa tekrar etti. Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) yine: - Öfkelenme dedi. (Buhari)
- 17. hadisAllah (celle celaluhu) her şeyde iyi olmayı ve iyi yapmayı emretmiştir. Öyle ki, öldürdüğünüzde bile iyi…Ebu Ya’la Şeddad bin Evs (radiyallahu anh) Resulullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurduğunu rivayet etti: “Allah (celle celaluhu) her şeyde iyi olmayı ve iyi yapmayı emretmiştir. Öyle ki, öldürdüğünüzde bile iyi öldürün. Hayvanı keserken iyi kesin. Bıçağınızı iyi bileyin ve hayvanı rahatlatın, eziyet etmeyin.” (Müslim)
- 18. hadisNerede olursan ol, Allah’tan (celle celaluhu) kork. Kötülüğün peşinden iyilik yap ki onu silsin. İnsanlara da…Ebu Zerr Cundub bin Cunade ile Ebu Abdirrahman Muaz bin Cebel (radiyallahu anh) Resulullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurduğunu rivayet ettiler: “Nerede olursan ol, Allah’tan (celle celaluhu) kork. Kötülüğün peşinden iyilik yap ki onu silsin. İnsanlara da güzel ahlakla davran.” (Tirmizi, Tirmizi’nin hasen olduğunu söylediği bu hadisin, Ahmed, el-Bezzar, et-Taberani, el-Hakim ve İbn Abdilber ve başkalarında başka tarikleri vardır.)
- 19. hadisYavrum! Sana birkaç söz öğreteceğim; Allah’ın (celle celaluhu) emir ve yasaklarını gözet ki, Allah da (celle…Ebu’l Abbas, Abdullah bin Abbas (radiyallahu anh) şöyle anlattı: Bir gün, Resulullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) bindiği hayvanın terkisindeydim (arkasına binmiştim). Dedi ki: - “Yavrum! Sana birkaç söz öğreteceğim; Allah’ın (celle celaluhu) emir ve yasaklarını gözet ki, Allah da (celle celaluhu) seni gözetsin. Allah’ı (celle celaluhu) gözet ki, onu karşında (hazır) bulasın. İsteyeceğin zaman Allah’tan (celle celaluhu) iste. Yardım dileyeceğin zaman Allah’tan (celle celaluhu) yardım dile. Bilmiş ol ki, bütün insanlar, herhangi bir hususta sana fayda vermek için bir araya gelmiş olsa, ancak Allah’ın (celle celaluhu) senin için takdir ettiği hususta (ve takdir ettiği kadar) sana yararlı olabilirler. Aynı zamanda, sana herhangi bir hususta zarar vermek için bir araya gelmiş olsalar, ancak Allah’ın takdir ettiği kadarıyla sana zarar verebilirler. Çünkü kalemler, (vaki olacak her şeyi tespit ettikten sonra) kaldırılmış, sayfaların mürekkebi kurumuştur. (Artık kaderi değiştirme imkanı kalmamıştır.)” Hadisin başka bir rivayeti de şöyledir: “Allah’ı (celle celaluhu)'ı gözet ki, onu karşında bulasın. Bolluk ve genişlik zamanında, Allah’ı (celle celaluhu) an ki, sıkıntıda da o seni ansın (İhtiyacını görüp sıkıntını gidersin). Şunu bil ki: Sana gelmeyen, (kaderine yazılmayan), başına gelecek değildir. Sana gelecek musibet de, gelmeyecek değildir. Zaferin sabırla birlikte, sevincin kederle birlikte, kolaylığın da zorlukla birlikte olduğunu bil.” (Tirmizi, Ahmed b. Hanbel ve Abdullah b. Humeyd)
- 20. hadisUtanmazsan dilediğini yapEbu Mes’ud Ukbe bin Amr el-Ensari el-Bedri’den (radiyallahu anh) rivayet edildiğine göre, Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu: “İnsanların ilk peygamberlikten beri, peygamberlerden duyduğu sözlerden birisi şudur: “Utanmazsan dilediğini yap.” (Buhari, Ebu Davud ve İbn Mace)