Riyazus Salihin, 652. hadis
Allah’ın koyduğu cezalardan birinin uygulanmaması için aracılık mı yapıyorsun?
Diyanet baskısında 654. hadis
Arapça metin
وعنها أَنَّ قريشاً أَهَمَّهُم شَأْنُ المرأةِ المَخزُومِية التي سَرقَت فقالوا : من يُكلِّمُ فيها رسولَ اللَّه صَلّى اللهُ عَلَيْهِ وسَلَّم ؟ فقالوا : مَن يجتَرِيءُ عليهِ إلا أُسامةُ بنُ زيدٍ حِبُّ رسول اللَّه صَلّى اللهُ عَلَيْهِ وسَلَّم ؟فَكَلًَّمهُ أُسامةُ ، فقالِ رسول اللَّه صَلّى اللهُ عَلَيْهِ وسَلَّم : « أَتَشفعُ في حدٍّ مِن حُدُودِ اللَّهِ تعالى ؟ ، » ثم قامَ فَاخْتَطَبَ ثم قال : « إنما أهْلَكَ من قبلكُم أنَّهُم كانُوا إذَا سرقَ فِيهِم الشَّريفُ تَركُوهُ ، وإذا سرق فِيهمِ الضَّعِيفُ أَقامُوا عليهِ الحدَّ، وايْمُ اللَّه ، لو أنَّ فاطمَة بنت محمدٍ سرقَتْ لقَطَعْتُ يَدهَا » متفقٌ عليه .
Türkçe meal (Kandemir, Çakan, Küçük çevirisi (Erkam Yayınları, 2016), c. IV, s. 15)
Hz. Âişe’den rivayet edildiğine göre, Mahzûm kabilesinden hırsızlık yapan bir kadının durumu Kureyşlileri pek üzmüştü. Bunun üzerine:
- Bu konuyu Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ile kim görüşebilir? diye kendi aralarında konuştular. Bazıları:
- Buna Resûlullah’ın sevgilisi Üsâme İbni Zeyd’den başka kimse cesaret edemez, dediler.
Üsâme de onların istekleri doğrultusunda Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem ile konuştu.
Resûl-i Ekrem sallallahu aleyhi ve sellem Üsâme’ye:
- “Allah’ın koyduğu cezalardan birinin uygulanmaması için aracılık mı yapıyorsun?” buyurduktan sonra kalkıp bir konuşma yaptı ve şunları söyledi:
“Sizden önceki milletlerin yok olmasına sebep, içlerinden soylu biri hırsızlık yapınca ona dokunmayıp, zayıf ve kimsesiz biri hırsızlık yapınca ona cezasını vermeleriydi. Allah’a yemin ederim ki, Muhammed’in kızı Fâtıma hırsızlık yapsaydı, onun da elini keserdim.”
Buhârî, Enbiyâ 54, Megâzî 53, Hudûd 11, 12; Müslim, Hudûd 8, 9. Ayrıca bk. Ebû Dâvûd, Hudûd 4; Tirmizî, Hudûd 6; Nesâî, Sârık 6; İbni Mâce, Hudûd 6
Kaynak: M. Yaşar Kandemir, İsmail Lütfi Çakan, Raşit Küçük, Riyâzü's-Sâlihîn: Peygamberimizden Hayat Ölçüleri (Tercüme ve Şerh), 8 cilt, Erkam Yayınları, İstanbul 2016, c. IV, s. 15, 652 numaralı hadis (yayınevi)
Diyanet İşleri Başkanlığı çevirisi (2015) meali654. hadis, c. II, s. 85Göster
Hz. Âişe (ra) anlatıyor: Mahzûm kabilesinden bir kadının hırsızlık yapması Kureyşlilerin ağırına gitti. Bunun üzerine, bu kadının affedilmesi için Resûlullah’la kim konuşabilir, diye kendi aralarında soruşturdular ve bunu ancak Allah Resûlü’nün çok sevdiği Üsâme b. Zeyd’in yapabileceğine karar verdiler. Üsâme de konuyu Peygamber’e arz etti. Resûlullah:
– Yüce Allah’ın koyduğu cezalardan birinin uygulanmaması için aracılık mı yapıyorsun, dedi. Sonra kalkıp bir konuşma yaptı ve şöyle buyurdu: Sizden evvelkilerin helâk olmalarının sebebi, içlerinden asil biri hırsızlık yaptığında ona dokunmayıp, zayıf ve kimsesiz biri hırsızlık yaptığında onu cezalandırmalarıdır. Vallahi Muhammed’in kızı Fâtıma hırsızlık yapsaydı, onun da elini keserdim. (B3475 Buhârî, Enbiyâ, 54; M4410 Müslim, Hudûd, 8) Arap toplumunda da bu ceza İslâm öncesinde elin kesilmesi şeklinde tatbik edilmiştir. İslâm, bu tür cezaları belli kaideler çerçevesinde yeniden düzenlemiş ve caydırıcılık esas olmak üzere cezaların insanîleştirilmesi yolunda tedricilik esasını getirmiştir. Kur’an’da da yer aldığı üzere kimi mevcut cezalar harfi olarak muhafaza edilmiş, ancak onların uygulanma alanları olabildiğince daraltılmış ve zamanla uygulanmaları fiilen askıya alınmıştır. Nitekim İslâm tarihi boyunca bu kabil müeyyidelerin hemen hemen hiç uygulanmadığı görülür. Hadisteki ana fikir hırsızlık gibi şahıs ve topluma karşı işlenen bir suçun müeyyidesiz bırakılmamasıdır. Müeyyidenin tarzı, miktarı ve uygulanışı sosyo-psikolojik, ekonomik yapı ve hukukî düzenlemelerle ilgilidir.
Kaynak: M. Emin Özafşar, Bünyamin Erul (çev.), Riyâzü's-Sâlihîn: Metin ve Çeviri, 3 cilt, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, Ankara 2015, c. II, s. 85, 654 numaralı hadis.
Atıf ve kaynak gösterimiAPA, BibTeX ve düz metin biçimlerinde kopyalayın.Göster
Atıf ve kaynak
İhtiyacınıza uygun formatı tek tıkla kopyalayın.
APA
Hadis Kitapları. (2026). Riyazus Salihin, 652 Nolu Hadis. Riyazus Salihin. https://hadiskitaplari.com/riyazus-salihin/dini-konular-da-hassas-olmak/652
BibTeX
@misc{hadiskitaplari_riyazus_salihin_652_nolu_hadis_2026,
author = {{Hadis Kitapları}},
title = {Riyazus Salihin, 652 Nolu Hadis},
year = {2026},
url = {https://hadiskitaplari.com/riyazus-salihin/dini-konular-da-hassas-olmak/652},
note = {Kaynak: Riyazus Salihin}
}Düz metin
Hadis Kitapları. "Riyazus Salihin, 652 Nolu Hadis". Riyazus Salihin. https://hadiskitaplari.com/riyazus-salihin/dini-konular-da-hassas-olmak/652